بیماری واریکوسل چیست؟

در این مقاله مطالعه می کنید:

واریکوسل اتساع و پیچ خوردگی غیرطبیعی شبکه وریدی (سیاهرگی) بالای بیضه‌ها است. به طورکلی علل بروز واریکوسل را به سه دسته ی ژنتیکی، اختلالات داخلی رگ ها وعوامل مربوط به ساختار فیزیکی بدن (Body habitus) تقسیم می کنند.

خون رسانی به بیضه از طریق سه سرخ رگ عروقی مستقل صورت میگیرد و تخلیه خون کثیف از بیضه توسط شبکه سیاهرگی (شبکه ی پمپینیفرم ) انجام می شود که این سیاهرگ ها در ادامه ی مسیر خود به سیاهرگ کلیه در سمت چپ و سیاهرگ اجوف تحتانی در سمت راست تخلیه می شوند. این بیماری به علت گشاد شدن غیر طبیعی شبکه ی سیاهرگی بیضه و سیاهرگ طناب بیضه ایجاد می شود.

سن ابتلا به واریکوسل

این بیماری به ندرت در سن پایین تر از ده سال دیده می شود و بروز آن بین 10 تا 15 سالگی به شدت افزایش می یابد که می تواند نشان دهنده ی ارتباط آن با بلوغ فرد باشد. شیوع این بیماری در بزرگسالان برابر با 8 تا 16 درصد می باشد. اگر چه اغلب موارد این بیماری در طرف چپ گزارش شده ولی در گزارشات جدید تر شیوع موارد دو طرفه افزایش یافته و در 15 تا 50 درصد موارد واریکوسل به صورت دو طرفه مشاهده می شود. به طور کلی بروز جداگانه ی واریکوسل در سمت راست شایع نبوده و دراین صورت باید به وجود یک توده که بر روی سیاهرگ ها فشار می آورد و مانع بازگشت خون می شود مشکوک شد.

واریکوسل

شدت و درجه واریکوسل

تقسیم بندی شدت واریکوسل به هنگام معاینه به صورت زیر است:

واریکوسل درجه 1: فقط در زمان افزایش فشار داخل شکم در هنگام زور زدن قابل لمس است.

واریکوسل درجه 2 : به راحتی و بدون نیاز به زور زدن قابل لمس است ولی قابل رویت نیست.

واریکوسل درجه 3: سیاهرگ های متسع و گشاد شده بدون نیاز به زور زدن از ورای پوست کیسه بیضه به راحتی قابل رویت است.

اگر میزان شیوع این بیمار را به طور کلی 15 درصد درنظر بگیریم، 9% موارد درجه 1، 4% موارد درجه 2 و 2% آن درجه 3 است.

علت بروز واریکوسل

به طورکلی علل بروز واریکوسل را به سه دسته ی ژنتیکی، اختلالات داخلی رگ ها وعوامل مربوط به ساختار فیزیکی بدن (Body habitus) تقسیم می کنند. در یک مطالعه ریسک بروز واریکوسل در اقوام درجه یک بیماران مبتلا به این بیماری به خصوص در برادران بیمار را 4 تا 8 برابر جمعیت عمومی گزارش کردند.

فقدان دریچه ی سیاهرگی یا نارسایی در عملکرد دریچه ای سیاهرگ های طناب بیضه ی چپ می تواند باعث برگشت خون به شبکه ی سیاهرگی بیضه و در نتیجه اتساع آن شود.

تاثیرات مخرب ناشی از این بیماری بر روی بیضه ها قابل توجه بوده و به اثبات رسیده است. نمونه برداری از بیضه های بیماران مبتلا به این بیماری یک طرفه نشان دهنده ی توقف در بلوغ اسپرم ها و کاهش تولید اسپرم و همچنین کاهش ضخامت و قطر لوله های اسپرم ساز است.

نکته قابل توجه اینجاست که حتی در واریکوسل یک طرفه، تغییرات مخرب در هر دو بیضه دیده می شود البته شدت آن در بیضه ی مبتلا به این بیماری بیشتر است. از دیگر تغییرات مشاهده شده در نمونه برداری بیضه ی این بیماران می توان به اختلال در سلول های تولید کننده ی تستوسترون و سلولهای موثر در اسپرم سازی و همچنین اختلال در مویرگ های بیضه اشاره کرد.

درمان واریکوسل

واریکوسل، با تغییرات بیوشیمیایی خاصی نیز همراه است. کاهش غلظت تستوسترون داخل بیضه و در موارد واریکوسل درجه ی 3 حتی کاهش غلظت تستوسترون در خون نیز دیده شده است.

از اثرات منفی ثابت شده واریکوسل بر بیضه، کاهش رشد بیضه است که ارتباط معکوس با کیفیت بیضه دارد.

بزرگ تر شدن بیضه پس از عمل جراحی واریکوسل اگرچه نشانه ی موفقیت در درمان محسوب می شود ولی الزاما به معنای بهبود کیفیت اسپرم بیمار نیست.

تاثیر واریکوسل بر روی کیفیت اسپرم نیز قابل مشاهده است و شامل تغییراتی مانند کاهش حرکت اسپرم ها، افزایش اسپرم های نابالغ واسپرم های با اشکال غیر طبیعی می باشد.

علل مختلفی برای تغییرات ذکر شده به دنبال این بیماری مطرح شده است از این علل می توان به افزایش فشار سیاهرگی و جریان معکوس مواد سمی از غدد فوق کلیوی به بیضه اشاره کرد.

از منطقی ترین علل می توان به آسیب حرارتی ناشی از این بیماری به بیضه ها اشاره نمود. دمای داخل بیضه به طور طبیعی بین 33 تا 34 درجه ی سانتیگراد بوده و این دما جهت تولید اسپرم طبیعی الزامی است ولی با بروز واریکوسل دمای بیضه ها بالاتر رفته و منجر به بروز اختلال در فرآیند اسپرم سازی بیضه ها می شود.


بیشتر بدانید…

عوارض عمل واریکوسل


دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

 دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.7/5 - (14 امتیاز)

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 2روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

   برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر سعيد یکشنبه ۲۵ فروردین ۹۸( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 176 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض ادب خدمت جناب دكتر
    در زير بيضه اينجانب رگهاي ريزي هستند كه گهگاهي برخي از آنها به اندازه نوك سوزن زخم و از آنها مقداري خون خارج و سپس بند مي آيند.مكان خروج خون هم بصورت يك نقطه بسيار ريز باقي مي ماند.قبلا ورزش ميكردم البته نه سنگين،و بعد از مدتي بيضه سمت چپم درد خفيفي داشت كه الان مدتهاست ورزش نميكنم،احساس ميكنم هم اين درد محسوس نيست و هم خدا را شكر مدتي است خوني از رگهاي ريز زير پوست بيضه خارج نشده.اندازه بيضه ها فكر نكنم تغييري كرده باشند.لطفا بفرماييد علت چيست؟با سپاس فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۵ فروردین ۹۸( 4 سال پیش)

      سلام

      احتمالا آنژیوکراتوم هستند که علتش مشخص نیست و در برخی افراد بروز می کند و خطری هم ندارد و درمانی هم نیاز ندارد

  • تصویر کاربر محمد یکشنبه ۲۵ فروردین ۹۸( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 180 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر روی پوست بیضه من یک سری لکه های به اندازه تقریبا یک میلی و کمتر به حالت خون مرده وجود داره و همیشه به همین حالت هست دلیلش چی هست
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۵ فروردین ۹۸( 4 سال پیش)

      سلام

      احتمالا آنژیوکراتوم هستند. دلیلش مشخص نیست و لی اهمیتی هم ندارند

  • تصویر کاربر سعید شنبه ۴ اسفند ۹۷( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 211 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر
    من حدود چند سالی است که بیضه هام کوچیک شدن. ولی هیچ دردی نداشتم.
    دکتر رفتم و سونوگرافی نوشتن . اما نشد که برم سونوگرافی....
    حالا الان بد از چند سال حدود 3-4 روزی هست که درد در ران داخلیم حس میکنم وقتی ایستاده هستم یا راه میرم .. یه دردی در بالای ران داخلی حس میکنیم. که وقتی میخابم دردش بهتر میشه
    این واریکوسل هست ؟!
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۴ اسفند ۹۷( 5 سال پیش)

      سلام بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم و تشخیصی را مطرح کنم.

  • تصویر کاربر مانی جمعه ۱۹ بهمن ۹۷( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 809 مشاهده پرسش
    با سلام .بنده سالهاست که در ازمایشها دفع پروتیین در ادرار دارم. سه سال قبل با مراجعه به متخصص نفرولوژِی و انجام ازمایشهای ازمایشهای تخصصی علت پیدا نشد و نتیجه ازمایشات نرمال بود و دکتر برای بنده قرص والسارتان 40 میلی شبی یک عدد تجویز کرد .هر 6 ماه برای چکاپ ازمایش خون و ادرار 24 ساعته می دهم .نتایج پس از مصرف این قرص تقریبا نزدیک به نرمال حدود 150 تا 200 بود .ولی در ماه گذشته متاسفانه مقدار پروتیین در ادرار 24 ساعته 300 بود.خواستم بپرسم باید دوز دارو را افزایش بدهم ؟ یا دارو را عوض کنم ؟ لطفا مرا راهنمایی کنید . برای شما از درگاه خداوند ارزوی سلامتی دارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۹ بهمن ۹۷( 5 سال پیش)
  • تصویر کاربر سامان شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 208 مشاهده پرسش
    با عرض سلام خدمت دکتر :من سونو گرفتم و تو سونو واریکوسل گرید سه بیضه چپ مشاهده شد یا به عبارتی دیگر نوشته رفلاکس شدید بیضه چپ ، الان من باید جراحی انجام بدم کدام روش بهتر است لاپاراسکوپی یا میکروسکوپی ،آیا واقعا لازمه که جراحی کنم چون درد زیادی ندارم ولی رگ ها کاملا برجسته ان با انجام جراحی بهبود پیدا میکنم؟ ومن ورزش رزمی کار میکنم بعد عمل میتونم دوباره شرو کنم .جراحی باعث ناباروری نمیشه و شرمنده که تکراری شد کدام روش بهتر است در جراحی.مرسی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۳ بهمن ۹۷( 5 سال پیش)

      سلام

      با توجه به نرمال بودن آزمیاش اسپرم نیازی به جراحی نیست ولی هر ساله آزمایش اسپرم را تکرار کنید

درحال دریافت اطلاعات

از دکتر بپرسید

ویزیت Whatsapp

تماس با مطب

نوبت دهی اینترنتی

پرسش از دکتر